Chủ nhật, 13:21, Ngày 22/09/2019

Gia đình và pháp luật

Khó khăn bủa vây, ngành mía đường kiến nghị hoãn thực hiện cam kết ATIGA

Hiệp hội Mía đường Việt Nam vừa có văn bản khẩn gửi Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xin chỉ đạo định hướng giá thu mua mía cho niên vụ sản xuất 2019 - 2020, trong đó đề xuất tạm hoãn thực thi cam kết ATIGA.

Theo Hiệp hội Mía đường Việt Nam (VSSA), ngành hàng này đang chuẩn bị vào vụ ép mía 2019 - 2020. Dự kiến vào trung tuần tháng 9/2019 một số nhà máy thuộc đồng bằng sông Cửu Long sẽ vào vụ ép. Tuy nhiên, vụ ép năm nay đang gặp phải những trở ngại chưa từng có trong lịch sử của ngành. 

Cụ thể, tình trạng vi phạm pháp luật trắng trợn và kéo dài của hệ thống buôn lậu đường qua biên giới và gian lận thương mại đường lậu, cộng với lượng đường thô nhập khẩu theo loại hình "sản xuất xuất khẩu" đang bùng nổ, hệ quả là tồn kho đường tại các nhà máy vẫn còn nhiều trong khi giá đường trên thị trường rất thấp không thể bán được. 

Thêm vào đó, ngày 20/2 vừa qua Bộ Công thương đã có Văn bản số 1034/BCTXNK, đề nghị Hiệp hội Mía đường Việt Nam thông báo tới các doanh nghiệp thành viên, cũng như người nông dân trồng mía về thời hạn chính thức thực thi cam kết ATIGA kể từ ngày 1/1/2020.

Theo quan điểm của Bộ Công Thương, việc xóa bỏ hạn ngạnh thuế quan nhập khẩu đường từ ASEAN theo cam kết ATIGA là không thể trì hoãn thêm được nữa. "Điều này có nghĩa là sau ngày 1/1/2020 lượng đường không hạn chế với mức giá dự kiến 8.000 - 9.000 đồng/kg từ Thái Lan sẽ tràn vào chiếm lĩnh thị trường Việt Nam. Hệ quả là các doanh nghiệp đường trong nước, các hộ gia đình trồng mía chắc chắn không có chỗ đứng và phá sản là điều không thể tránh khỏi", Hiệp hội Mía đường Việt Nam dự báo tại văn bản.

Sớm tháo gỡ khó khăn cho ngành mía đường

Ngày 24/5/2019, Hiệp hội Mía đường Việt Nam đã có Văn bản số 68/CV-HHMĐ gửi Thủ tướng Chính phủ về việc “tháo gỡ khó khăn đặc biệt nghiêm trọng của ngành mía đường Việt Nam”. Theo đó, có hàng loạt các nhà máy đường thua lỗ liên tục, diện tích mía giảm, ảnh hưởng của thời tiết… dẫn đến tình trạng người dân phá bỏ mía, nhà máy thiếu nguyên liệu, một số nhà máy phải ngưng sản xuất.

Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng trên được cho là do đường nhập lậu, gian lận thương mại và đặc biệt là một số doanh nghiệp (DN) trong nước đã ồ ạt nhập khẩu đường thô. Ngày 22/6/2018 Hiệp hội Mía đường Việt Nam đã có Công văn số 58/CV-HHMĐ gửi Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng về việc “tháo gỡ khó khăn xuất khẩu mặt hàng đường qua đường mòn, lối mở và cửa khẩu phụ tại tỉnh Lào Cai”. Lý do Hiệp hội Mía đường Việt Nam đưa ra là “Về tiêu thụ, tuy giá bán đang ở mức thấp nhưng việc tiêu thụ rất chậm và lượng tồn kho tại các nhà máy đường vẫn lớn, đến ngày 15/6/2018 tồn kho tại nhà máy khoảng 700 nghìn tấn”. Thời hạn thực hiện đến hết 30-9-2018 (tháng 10 bắt đầu vào vụ 2018 - 2019).

Đến ngày 1/8/2018, Văn phòng Chính phủ đã có Văn bản số 2235/VPCP-KTTH gửi Bộ Công thương, Bộ NN&PTNT và UBND các tỉnh Cao Bằng, Điện Biên, Lào Cai, Hà Giang phối hợp để thực hiện “thí điểm xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam”. Về vấn đề này, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng có ý kiến như sau: “Cho phép thực hiện thí điểm xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam (bao gồm cả mặt hàng đường) qua các lối mở: A Pa Chải (Điện Biên) và Bản Quẩn, Lũng Lô, Na Lốc (Lào Cai) đến hết ngày 31/12/2019; các lối mở tại Mốc 227 và Mốc 325 (Hà Giang) đến hết ngày 31-12-2018. Việc xuất khẩu hàng hóa qua lối mở Nà Lạn (Cao Bằng) thực hiện theo quy định hiện hành”. Ngay sau đó, TTC Sugar và một số DN khác đã ồ ạt xuất khẩu đường.

Người nông dân đang lao đao với cây mía

Bảo vệ nông dân và ngành mía đường trong nước

Nói về việc các nhà máy nhập khẩu đường thô, ông Lê Văn Tam, Chủ tịch HĐQT Công ty CP mía đường Lam Sơn cho rằng: “Đây là nguyên nhân chính dẫn đến việc đẩy người nông dân trồng mía đến chỗ khốn khổ, điêu đứng. Đối với ngành mía khi người nông dân đã quay lưng, chuyển sang trồng các loại cây khác rồi thì chắc chắn họ khó có thể quay trở lại. Anh đã bội bạc với nông dân thì anh sẽ phải trả giá”.

Theo ông Tam, nông dân họ nhỏ bé lắm, làm cây mía ngày càng vất vả nhưng điều vô lý là các DN đang ồ ạt nhập khẩu đường thô và đồng thời chính DN này hô khẩu hiệu tái cơ cấu mía đường, nếu tái cơ cấu mà không đem lại sự ổn định cho dân, đời sống người trồng mía không tốt hơn thì làm để làm gì?

Ông Nguyễn Văn Hội, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Tổng công ty Mía đường I tỏ ra băn khoăn, đường thô nhập khẩu vào Việt Nam với giá rất thấp, khoảng 300 USD/tấn. Nhưng ngay trên đất Thái Lan, tại các siêu thị hay bán tại nhà máy thì giá đường trắng vẫn là 14.000 đến 15.000 đồng/kg, trong khi đó đường trong nước mình chỉ với giá 10.500 đồng đến 11.000 đồng/kg.

Như vậy, nếu coi đường là một ngành hàng an ninh lương thực của một quốc gia thì Chính phủ cần phải xem lại chính sách cho đường. Nếu thế này thì chắc chắn không ai dám đầu tư vào nữa đâu. Hô hào đầu tư mà không có gì để hỗ trợ cho người ta cả.

Theo ông Hội, nhiều sản phẩm nông nghiệp khác như cam, thanh long, dưa hấu… ở nhiều địa phương đến mùa thu hoạch không bán được phải đổ bỏ, nhưng với cây mía thì dù rẻ đến mấy thì các nhà máy đều thu mua hết cho dân.

Ông Hội cho rằng: Cạnh tranh phải công bằng. Đối với các ngành về nông nghiệp thì chưa có ngành nào đầu tư chế biến sâu như mía đường và nếu giải quyết những khó khăn hiện tại của ngành mía đường thì sẽ giải quyết căn cơ của ngành nông nghiệp.

Hà Thạch

Nguồn : Kinh doanh & Pháp luật

Tin Liên quan

Tags : khó khăn ngành mía đường ATIGA

Tin Doanh nghiệp tiếp theo

Tin Doanh nghiệp mới nhất