Thứ Hai , 12:18, Ngày 26/08/2019

Gia đình và pháp luật

Đền Lảnh Giang - Nét văn hóa đặc sắc của vùng đồng chiêm trũng

Đền Lảnh Giang còn có tên gọi là Lảnh Giang linh từ, tọa lạc tại thôn Yên Lạc, xã Mộc Nam.

Đây là một miền quê cổ tích, hương khí đất trời hòa nhật trong trẻo, tạo nên vẻ thánh thiện nguyên sơ vốn có của vùng đất bãi, như du hồn ta về với Lảnh Giang. Gió từ các ngả sông ùa vào đền lung linh huyền thoại về truyền thuyết mối tình Tiên Dung, Chử Đồng Tử từ ngàn xưa còn vọng đến hôm nay.

Cô Phạm Hải Hậu (bên phải) là người quản lý và chủ trì Đền Lảnh Giang.

Theo thần phả, ngôi đền này thờ Tam vị danh thần đời Hùng Vương thứ 18 và Tiên Dung công chúa, Chử Đồng Tử. Tam vị danh thần là 3 con rắn, con của nàng Quý người trang Hoa Giám (nay là xã Yên Lạc) có công giúp vua Hùng Duệ Vương chống lại Thục Phán, được phong là Nhạc Phủ Ngư thượng đẳng thần, sau được gia phong là Trấn Tây An Tam Kỳ Linh ứng thái thượng đẳng thần. Trên mảnh đất này còn lưu truyền câu chuyện quen thuộc về Tiên Dung và Chử Đồng Tử trong kho tàng dân gian Việt Nam.

Đền tọa lạc trong khuôn viên 3.000 m2, nơi đây không có núi đồi, nhưng bạt ngàn màu xanh của cây trái; rừng nhãn, bến nước, đầm sen, phảng phất hào khí của một miền địa linh nhân kiệt. Cửa đền nhìn ra hướng đông dòng sông Nhị Hà (sông Hồng) bốn mùa mênh mang sóng nước.

Từ ngàn đời nay, sông lặng lẽ chở từng hạt phù sa bồi lên miền quê đất bãi, giữa sông nổi lên một cồn cát, khiến dòng chảy chia thành hai nhánh vô tình tạo ra ngã ba sông. Phải chăng, cái tên Tam Giang, Lảnh Giang được đặt từ đây?

Phía tây đền (cách 300 m) mượt mà màu xanh non của lúa, bảng lảng khói lam chiều, thấp thoáng đền thờ Đức Vua Lê. Giáp xã Mộc Nam về phía bắc Lảnh Giang, thôn Yên Từ, Mộc Bắc trầm mặc ngôi đền thờ Ngọc Hoa công chúa, em gái Tiên Dung. Phía nam giáp làng Nha Xá, đình thờ Trần Khánh Dư - vị tướng tài giỏi của Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn, người đã có công đánh giặc Nguyên Mông trên chiến tuyến Vân Đồn (Quảng Ninh).

Theo các cụ cao niên kể lại, có một thời Trần Khánh Dư ngụ tại đình Nha Xá, ông đã mang nghề dệt về cho dân làng. Cảm phục tài cao, đức trọng của ông, nhân dân suy tôn ông là Thành Hoàng làng.

Ngôi đền được xây dựng từ bao giờ, đến nay chưa có tài liệu khẳng định nhưng căn cứ vào chữ Hán khắc trên cây nóc ở tòa đệ nhị thì Đền Lảnh Giang được trùng tu lần cuối cùng vào niên hiệu Bảo Đại năm thứ 18 (1944). Trải qua nhiều lần tu sửa đến nay, Đền Lảnh Giang có quy mô bề thế nhưng không mất đi dáng vẻ xưa của ngôi đền theo kiểu nội công ngoại quốc gồm: 3 tòa, 14 gian, hai bên có nhà khách, lầu thờ, 4 bên có tường gạch bao quanh.

Trong đền có nhiều đồ thờ giá trị như tượng Tiên Dung công chúa, Khánh long Đình, khám đặt tượng thờ 3 vị tướng thời Hùng Vương được chạm khắc công phu theo phong cách đời Lê. Đền còn giữ được hai kiệu bát cống long đình, một sập thờ và nhiều hoành phi, câu đối, nhang án. Kề bên đền Lảnh Giang về phía bờ sông là ngôi đền thờ Cô Bơ Thoải Phủ (hệ thống thờ Đạo Mẫu Việt Nam).

Ngoài giá trị tâm linh, Đền Lảnh Giang còn là căn cứ cách mạng trên đất Mộc Nam, ngọn cờ búa liềm sớm nhất được treo trên cây đa đình làng Yên Lạc (1931). Tháng 7/1945 nhân dân tập trung ở sân Đền nghe đồng chí Lê Thành tuyên truyền chủ trương của phong trào cách mạng. Ngày 20/8/1945, nhân dân tập trung ở sân đền kéo về huyện lỵ tham gia cướp chính quyền…Tháng 10/1946, chi bộ đầu tiên của tổng Mộc Hoàn và Ủy ban hành chính kháng chiến khu Mộc Hoàn được thành lập tại đây. Đền Lảnh Giang cũng là cơ sở căn cứ cách mạng để cán bộ, đảng viên về nằm vùng hoạt động lãnh đạo kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.

Mảnh đất Mộc Nam nói chung và Đền Lảnh Giang nói riêng được nhiều người gọi thân mật là làng hầu đồng, làng quy tụ khá nhiều “đồng cô bóng cậu” nổi tiếng mà bất cứ ai am hiểu về lễ xướng hầu thánh đều biết tới. Cô Phạm Hải Hậu vẫn thường gọi “Cô Hậu” là một trong những cô đồng như thế.

Cô Hậu cho biết, từ tuổi ấu thơ đến nay hơn 50 năm hầu thánh cô đã dành hết tâm huyết, tuổi thanh xuân của mình vào việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của vùng đồng chiêm trũng. Chính vì thế “cô Hậu” được UBND xã Mộc Nam giao cho việc quản lý và chủ trì các cuộc hầu đồng tại đền Lảnh Giang.

Vốn được coi là nơi linh thiêng, từ lâu đền Lảnh Giang đã thu hút đông đảo khách ở nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước đến Đền không chỉ vào hai kỳ tháng 6 và tháng 8 mở lễ hội, mà hầu như diễn ra quanh năm. Họ về đây không chỉ đáp ứng về nhu cầu tín ngưỡng, tâm linh, thưởng ngoạn cảnh đẹp… mà còn muốn tìm hiểu về di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia đã được Bộ Văn hóa thể thao và du lịch công nhận.

Với vị trí địa lý thuận lợi, Đền Lảnh Giang đã và đang tạo sức hút đối với du khách xa gần và là một địa chỉ du lịch đầy triển vọng.

Hoàng Thị Thanh Hải

Nguồn : Kinh doanh & Pháp luật

Tin Liên quan

Tags : du lịch văn hóa đền thờ

Tin Du lịch tiếp theo

Tin Du lịch mới nhất