Thứ Ba , 07:20, Ngày 23/01/2018

Gia đình và pháp luật

Chợ nổi Cái Răng - Cần Thơ: Văn hóa sông nước Nam Bộ

Chợ nổi Cái Răng trên sông Cần Thơ, gần cầu Cái Răng, cách trung tâm thành phố Cần Thơ khoảng 6 km đường bộ và mất 30 phút nếu đi bằng thuyền từ Bến Ninh Kiều.

Thành phố Cần Thơ là trung tâm kinh tế của vùng đồng bằng sông Cửu Long, là đô thị của miền sông nước với cảnh quan ruộng, có đồng lúa chín mênh mông, đất trồng cây trái bạt ngàn. Nơi đây đặc biệt với mạng lưới sông ngòi chằng chịt, hệ thống giao thông đường thủy vô cùng thuận lợi cho cuộc sống người dân địa phương đặc biệt là đáp ứng nhu cầu mua bán, trao đổi hàng hóa, người ta tụ tập trên sông và bằng các phương tiện như ghe, xuồng, tắc ráng… cũng chính từ đó chợ nổi Cái Răng ra đời.

Thưở xưa, chợ nổi được hình thành vì đường bộ và những phương tiện lưu thông trên đường bộ chưa phát triển, vì do nhu cầu của người dân cao nên chợ nổi được hình thành để đáp ứng. Ngày nay, dù mạng lưới giao thông đã phát triển và hiện đại hơn nhưng chợ nổi vẫn tồn tại và ngày càng sầm uất hơn.

Chợ nổi Cái Răng luôn tấp nập ghe xuồng qua lại.

Cái Răng là một quận nằm ở phía đông nam của thành phố Cần Thơ, là quận cửa ngõ phía nam có tuyến quốc lộ 1A đi qua, từ khi thành lập thì quận được xem là trọng điểm phát triển kinh tế của thành phố Cần Thơ. Cái Răng nổi tiếng không chỉ chợ nổi mà còn cây trái miệt vườn, những cánh đồng lúa mênh mông.

Về chợ nổi, là chợ tự phát từ xưa đến nay, do những người buôn bán trên sông cùng với những người nông dân làm vườn và buôn bán nhỏ lẻ ở địa phương hình thành nên, không được sự quản lý hành chính, thu thuế nào một cách chặt chẽ. Vốn là đồng bằng sông nước nên thiên nhiên ưu ái ban tặng cho nơi đây nhiều loại trái cây, rau, củ, quả rất đa dạng nên dù mùa nắng hay mùa mưa thì cũng có thể mua bán các mặt hàng này một cách thuận tiện.

Người dân Nam Bộ có tập tục truyền thống, nghề được truyền từ đời này sang đời khác, các thế hệ cứ thế mà gắn bó với con sông, nơi nuôi dưỡng biết bao tâm hồn. Một sự thuận lợi góp phần rất lớn đó chính là mạng lưới sông ngòi, kênh rạch chằng chịt tạo điều kiện cho xuồng, ghe đi khắp nơi trong đồng bằng. Từ ghe, xuồng nhỏ đến những thương lái mua lúa gạo, mía cũng dễ dàng vận chuyển hàng hóa của mình, len lỏi trong ngõ ngách tìm mua các loại trái cây, khoai, rau củ quả mà nông dân, người làm vườn bán tại vườn của họ, số lượng nhiều mà giá cả lại rẻ. So với các khu vực khác thì đây được xem là lợi thế của vùng đồng bằng.

Cũng có nhiều quốc gia trên thế giới có chợ nổi nhưng đa phần chợ chỉ nhóm họp trên các rạch nhỏ, cho dù bày bán nhiều loại sản phẩm. Ở chợ nổi Cái Răng thì được họp chợ trên địa điểm một khúc sông rộng lớn hơn nhiều, số lượng ghe thuyền cũng đông đúc, vận chuyển hàng hóa, buôn bán nông sản tràn ngập. Nơi đây là chơ đầu mối quốc tế liên hệ giao thương với các quốc gia như Campuchia, Trung Quốc.

Nếu như dân địa phương và các vùng lân cận thường sử dụng các ghe, xuồng trung bình chở các mặt hàng nông sản đến đây để tiêu thụ thì ghe bầu lớn là của các thương lái thu mua trái cây tỏa đi khắp nơi. Cảm giác hòa mình vào không khí nhộn nhịp của buổi chợ, du khách có thể quan sát, tìm hiểu sinh hoạt của nhiều gia đình có nhiều thế hệ sống trên ghe. Có rất nhiều chiếc ghe được xem là “Căn hộ di động” trên sông nước với những chậu hoa kiểng, các loài vật nuôi, các tiện nghi đầy đủ như tivi màu, dàn âm thanh, cả xe gắn máy trên ghe.

Chợ nổi Cái Răng thường họp khá sớm, thường từ lúc tờ mờ sáng và đến khoảng 8,9 giờ thì vãn. Nếu muốn tham quan nên đi khoảng 7-8 giờ là tốt nhất, vì lúc đó chợ hoạt động đông đúc nhất. Những loại hàng hóa được bày bán trên ghe, thường thì mỗi ghe sẽ chuyên bán một loại hàng. Bán hàng gì thì trước mỗi ghe hàng, có một cây xào chống, trên đó treo loại mặt hàng đó.

Cũng bởi cách chào hàng đặc biệt như vậy mà chợ nổi không có tiếng mời chào như các chợ trên bờ, mà nếu có rao thì tiếng sóng, tiếng máy nổ của ghe thuyền cũng làm át đi mất. Chợ không hoạt động và hoạt động rất ít vào các ngày Tết Âm lịch (mồng 1 và mồng 2 Tết) hay Tết Đoan ngọ (mồng 5 tháng 5 âm lịch). Do nhu cầu của người đi chợ nên không chỉ có các xuồng trái cây, nông sản mà còn nhiều loại dịch vụ khác: phở, hủ tiếu, cà phê, quán nhậu nổi,…

Cảnh buôn bán hàng hóa trên chợ nổi Cái Răng.

Có những xuồng nhỏ, len lỏi phục vụ khách đi chợ nổi và tham quan. Ngồi trên xuồng chèo, xuồng máy để đi chợ nổi chỉ cần nhìn “cây bẹo hàng” từ xa là có thể cập đúng thuyền hàng cần mua. Không thua kém gì trên bờ, chợ nổi cũng có đủ những món hàng cần thiết, không thiếu thứ gì.

Là xứ trái cây nên chợ nổi được bày bán nhiều nhất vẫn là trái cây với giá rẻ so với thành phố. Tuy nhiên bên cạnh đặc điểm, “treo gì bán đó” thì cũng có 3 trường hợp đặc biệt ngoại lệ. Thứ nhất đó là “Cái gì treo mà không bán”, chính là quần áo, vì họ thường sinh hoạt trên thuyền nên quần áo họ phơi ngay trên đó. Thứ hai, “cái gì bán mà không treo” chính là thức ăn và nước giải khát vì những thứ này không thể treo được. Thứ ba “cái gì treo cái này, bán cái khác?” chính là treo lá dừa nhưng lại bán thuyền. Người dân nếu muốn bán ghe thuyền của họ thường sẽ treo lên thuyền một cây sào, trên đó có gắn một miếng lá dừa.

Cảm giác sẽ rất thú vị khi ngồi trên chiếc ghe nhỏ tham quan chạy ngoằn ngoèo, được ngắm nhìn những chiếc thuyền chạy tới lui mời gọi du khách đủ thức ăn, trái cây xanh ngon. Sông nước làm lòng người cảm thấy thoải mái hơn, tận mắt nhìn những ngôi nhà cao tầng từ mặt nước. Từ chợ nổi du khách có thể tham quan thêm chợ nổi Phong Điền, cách Cần Thơ khoảng 17km, nơi đây có những vườn trái cây tươi ngon nao làng khách du lịch. Vùng sông nước, đến để cảm nhận sự khác biệt của cuộc sống nơi đây, thấy được sự chân thành, giản dị và hiếu khách đến lạ của những con người vùng sông nước. Dẫu rằng cuộc sống vẫn trôi như những con thuyền nơi đây vẫn miệt mài đón khách đến và đưa khách đi. 

Có thể nói, chợ nổi Cái Răng chính là nét văn hóa độc đáo, đặc trưng cho hình ảnh xã hội con người nơi miền sông nước không riêng gì thành phố Cần Thơ mà cả sức sống người dân vùng đồng bằng châu thổ sông Cửu Long. Chợ nổi Cái Răng không chỉ mở ra tiềm năng về kinh tế, tạo công ăn việc làm cho bà con sống quanh sông mà còn có nhiều cơ hội để phát huy thế mạnh du lịch của vùng.  

Hồng Muội - Hồng Ân

Nguồn : Kinh doanh & Pháp luật

Tags : sông nước văn hóa chợ nổi

Tin Việt Nam tiếp theo

Tin Việt Nam mới nhất