Thứ Tư , 11:18, Ngày 21/11/2018

Gia đình và pháp luật

Cao Bằng: Thu hồi đất trái quy định, người dân kêu cứu

Mặc dù suốt hơn 20 năm nay bà Phịn đã đi "gõ cửa" khắp nơi nhưng vẫn không được giải quyết việc thu hồi đất trái phép, không bồi thường, khiến gia đình phải chịu mất đất, mất tài sản.

Bà Bành Thị Phịn - 73 tuổi, dân tộc Nùng trú tại tổ dân phố 5, thị trấn Nguyên Bình, huyện Nguyên Bình (Cao Bằng) đã có đơn kêu cứu gửi đến tòa soạn đề nghị làm rõ những việc làm trái quy định pháp luật về thu hồi hàng ngàn mét vuông đất của gia đình bà để xây dựng Chợ trung tâm thị trấn Nguyên Bình mà không được bồi thường.

Trong khi đó, UBND thị trấn Nguyên Bình lại đi xác nhận việc mua bán, chuyển nhượng không hợp pháp cho những người chiếm đoạt đất của gia đình bà để hưởng chính sách bồi thường của Nhà nước. 

Bà Bành Thị Phịn - 73 tuổi, dân tộc Nùng ở thị trấn Nguyên Bình (Cao Bằng).

Chính quyền biết rõ đất có nguồn gốc

Căn cứ vào tài liệu thu thập được, vợ chồng ông Hoàng Hỏa Sáng (còn gọi Hoàng Phò Sáng) và bà Dìu Thị Sẻn sinh được 2 người con là Hoàng Kim Dũng (Chồng bà Bành Thị Phịn) và bà Hoàng Thị Ảnh. Năm 1953, vợ chồng ông Sáng đã bỏ ra 10 vạn ngân hàng (một triệu tài chính) để mua 3 thửa ruộng Nà Dứa cấy được 45 bó mạ của ông Hà Văn Quảng ở xóm Bắc Mân, thôn Thể Dục, xã Hoành Linh, huyện Nguyên Bình (Cao bằng). Vị trí nằm ở phía Đông và phía Bắc giáp ông Hà Văn Phàn, phía Tây giáp ông Hà Văn Mọc, phía Nam giáp Quốc lộ.

Một tháng sau, ông Sáng mua tiếp 3 thửa ruộng Nà Dủa cấy được 50 bó mạ của ông Hà Văn Phàn cũng ở xóm Bắc Mân, thôn Thể Dục, xã Hoành Linh với giá 10 vạn ngân hàng (một triệu tài chính). Vị trí phía Đông và phía Bắc tiếp giáp ông Hà Văn Quảng, phía Tây giáp ông Hà Văn Kế; Phía Nam giáp Quốc lộ. Cộng diện tích ông Sáng mua của ông Quảng, ông Phàn là 95 bó mạ x 16 m2/bó = 1.520 m2, được thể hiện trong văn bản “Khế bán ruộng” tiếng Việt có xác nhận của Ủy ban Hành chính kháng chiến xã. Hiện nay, số diện tích này nằm ở Lô đất số 33, tờ bản đồ số 80 trong khuôn viên chợ Thị trấn.

Đến năm 1954, vợ chồng ông Hoàng Hỏa Sáng tiếp tục mua 5 đám ruộng liền nhau thuộc xứ đồng Nà Chùa Thượng của ông Hà Hữu Mộc ở xóm Bắc Mân, xã Thể Dục, huyện Nguyên Bình (Cao bằng) với “giá kim ngân là 80 vạn chẵn” cấy được 14kg thóc x 5 bó/kg = 70 bó mạ x 16m2/bó = 1.120m2, thể hiện trong văn bản “Mãi Đoạn Điền Văn Khế” tiếng Hán (có công chứng). Và hiện nay diện tích 1.120m2 này thuộc Lô đất số 31 nằm ở vị trí đầu chợ Thị trấn, giáp đường, có trạm biến thế. Như vậy, toàn bộ diện tích 1.520 m2 + 1.120 m2 = 2.640 m2 thuộc quyền sử dụng hợp pháp của bố mẹ chồng bà Bành Thị Phịn và có nguồn gốc rõ ràng.

Khi làm việc với báo chí, UBND thị trấn Nguyên Bình và các cơ quan chức năng của huyện Nguyên Bình cũng đều thừa nhận. Vậy tại sao từ một gia đình có rất nhiều đất đến nay lại trắng tay, không một “tấc đất cắm dùi”?

Hai văn bản “Khế bán ruộng” gia đình bà Phịn mua từ năm 1953.

Qua tìm hiểu thực tế, tiếp cận các văn bản về nguồn gốc đất gia đình bà Phịn chúng tôi được biết, năm 1964 chính quyền địa phương lấy đất của gia đình bà xứ đồng Nà Chùa Thượng (nay là Lô số 31) giao cho Điện lực Tà Sa xây dựng trạm điện hạ thế mà không có bồi thường, hỗ trợ.

Năm 1987, gia đình bà Phịn tiến hành xây dựng 35m2 quán bán hàng tạp hóa làm bằng gỗ và 100 m2 móng nhà xây đá hộc trên đất Lô số 33. Đến năm 1993 - 1994, khi có điện lưới quốc gia đi qua thì mỏ thiếc (đơn vị chủ quản Điện Tà Sa) đã tháo bỏ trạm hạ thế nhưng UBND thị trấn Nguyên Bình không những không trả lại đất khu Nà Chùa Thượng (Lô số 31) cho gia đình bà Phịn mà còn đưa máy xúc, máy ủi san phẳng móng nhà và quán bán hàng trên Lô đất số 33 để lấy tiếp toàn bộ 1.520 m2 của gia đình bà để xây dựng Đình chợ (Lần thứ 1).

Đến năm 2005 (sau hơn 10 năm), UBND huyện Nguyên Bình mới có tờ trình lên UBND tỉnh Cao Bằng xin “Dự án đầu tư và giao đất xây dựng Chợ thị trấn Nguyên Bình”. Lần thứ 2 này cũng chẳng khác gì trước đây khi xây dựng Đình chợ, quá trình thu hồi GPMB chính quyền đã không tuân thủ quy định của pháp luật đất đai dẫn đến những sai phạm không thể chấp nhận được.

Thu hồi không bồi thường

Thực tế, không thể phủ nhận toàn bộ đất đai của gia đình bà Phịn đã quản lý sử dụng ổn định từ lâu, không có tranh chấp… Nhưng chỉ đến khi một số cán bộ lãnh đạo UBND thị trấn Nguyên Bình và huyện Nguyên Bình lợi dụng việc xây dựng Đình chợ (năm 1993) và dự án xây dựng chợ trung tâm (năm 2005) đã làm cho hàng ngàn mét vuông của gia đình bà Bành Thị Phịn bị "biến mất".

Văn bản “Mãi Đoạn Điền Văn Khế” (bằng chữ Hán) gia đình bà Phịn mua từ năm 1954.

Vấn đề đặt ra là nguồn gốc đất của gia đình bà Bành Thị Phịn quá rõ ràng, nhưng tại sao Điện lực Tà Sa xây dựng trạm hạ thế trên đất bà Phịn, khi tháo dỡ đất đó không giao trả cho hộ bà Phịn sử dụng mà UBND thị trấn Nguyên Bình lại quản lý sử dụng? Trước khi lấy đất và thu hồi đất cũng không thông báo cho gia đình bà Phịn biết kế hoạch thu hồi đất, không điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm đất?

Đến khi thực hiện thu hồi không có quyết định thu hồi đất, không được bồi thường, hỗ trợ theo chính sách của Nhà nước quy định đã thế lại còn tổ chức san ủi quán bán hàng và móng nhà khi bà Phịn vắng nhà, đang đi viện chữa bệnh? Phải chăng, việc thu hồi đất, thực hiện phương án đền bù ở đây có sự mập mờ, thiếu minh bạch, vi phạm nghiêm trọng những quy định của pháp luật.

Ngay từ những năm 1980 - 1989, ông Lê Văn Giáp đang làm Chủ tịch UBND thị trấn Nguyên Bình - người quản lý đất đai ở địa phương đã có ý kiến: “Trình bày của chị Phịn trong đơn là đúng sự thật. UBND Thị trấn chúng tôi đề nghị trên xem xét chỗ nào tập thể dùng thì thôi. Còn lại đề nghị các đồng chí giải quyết trả lại cho người ta, người mất tiền của mới tậu được - Nghiễm nhiên kẻ khác không mất một xu mà lại muốn được. Như vậy, có phải ức hiếp người ta, mẹ già, con mồ côi, chiếm đoạt trắng trợn như vậy”.

Đây không chỉ là ý kiến đề nghị mà còn là lời cảnh báo về những việc làm sai trái của cơ quan có thẩm quyền huyện Nguyên Bình trong giải quyết đất đai đối với hộ gia đình bà Phịn. Từ đó đến nay, Bà Phịn đã nhiều lần gửi đơn kêu cầu đến các cấp chính quyền của huyện Nguyên Bình và tỉnh Cao Bằng đòi quyền lợi nhưng vẫn không được giải quyết.

Vậy mà khi trả lời báo chí, Chủ tịch UBND huyện Nguyên Bình lại nói: “Với cương vị của tôi, tôi chưa nhận được đơn của bà Phịn trong trường hợp này. Tuy nhiên, khi nắm được thông tin, tôi đã chỉ đạo Phòng TN&MT rà soát lại việc đó. Qua trao đổi thì thấy nguồn gốc hồ sơ hiện nay bị thất lạc”.

Vậy thử hỏi trách nhiệm này thuộc về ai nếu như không phải là UBND huyện Nguyên Bình? Những việc làm trước đây khi thu hồi GPMB xây chợ không làm đúng trình tự, thủ tục thu hồi đất; không có quyết định thu hồi đất, không làm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng; không thông báo, không có Quyết định cưỡng chế mà đã tiến hành cưỡng chế thu hồi đất thì có vi phạm pháp luật Đất đai không? UBND thị trấn Nguyên Bình cho rằng, đất của gia đình bà Phịn do thị trấn quản lý sử dụng là không đúng thực tế sử dụng đất.

Khi bà Phịn yêu cầu các cơ quan có thẩm quyền cung cấp một số văn bản (như Quy hoạch sử dụng đất chi tiết, bản đồ quy hoạch đất chi tiết của dự án đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt theo quy định của pháp luật)…để làm căn cứ xem xét khi thu hồi đất, thì yêu cầu chính đáng này của bà đều bị từ chối. Liên quan đến việc thực hiện Dự án, báo chí yêu cầu Thị trấn và huyện cung cấp hồ sơ tài liệu cũng đều nói “không còn” “không tìm thấy”.

Theo chúng tôi, giải quyết vấn đề này bà Bành Thị Phịn đã cung cấp và đưa ra những căn cứ khẳng định toàn bộ diện tích 2.640 m2 của gia đình bà là có nguồn gốc. Còn chính quyền và các cơ quan chức năng huyện, tỉnh không giải quyết thì cũng phải đưa ra những căn cứ chứng minh, chứ không thể trả lời cho xong chuyện là hiện nay tài liệu, hồ sơ không còn.

Vậy thì nó nằm ở đâu, những diện tích đó ai sử dụng, ai là người được hưởng bồi thường? Khi duyệt phương án có xem xét đến nguồn gốc đất để làm căn cứ xác định quyền sử dụng đất đó thuộc về ai không? Cho nên, dư luận muốn biết: Hồ sơ tài liệu không còn là do thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý, lưu trữ hay quá trình thực hiện thu hồi GPMB, mua bán, chuyển nhượng đất dự án…có nhiều sai phạm nên cất giữ hoặc đã bị ai đó tiêu hủy chứng cứ?

Để giữ nghiêm kỷ cương, phép nước chúng tôi đề nghị UBND tỉnh Cao Bằng và các cơ quan có thẩm quyền thanh tra, kiểm tra lại toàn bộ việc thu hồi đất, mua bán chuyển nhượng QSDĐ tại khu vực chợ trung tâm thị trấn Nguyên Bình nhằm bảo vệ lợi ích của nhà nước và quyền lợi chính đáng của người dân.

Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin đến bạn đọc.

Nhóm PV Điều tra

Nguồn : Kinh doanh & Pháp luật

Tin Liên quan

Tags : trái phép thu hồi đất

Tin Điều tra theo đơn thư tiếp theo

Tin Điều tra theo đơn thư mới nhất